Κλειδί
Ο αγροτοποιμενικός χαρακτήρας του χωριού διαμορφώθηκε κυρίως λόγω της γεωγραφικής του θέσης σε υψόμετρο περίπου 1000 μ. και πάνω στο πέρασμα από τον κάμπο του Αμυνταίου προς τη Φλώρινα. Το στενό, γνωστό και ως Κιρλί Ντερβέν, αποτελούσε τη διάβαση από την Άνω στην Κάτω Μακεδονία, με διαχρονική σημασία που τεκμηριώνεται από την ανεύρεση οδόσημου της ελληνιστικής εποχής που συνδέει την περιοχή με την Εγνατία Οδό. Η στρατηγική σημασία του περάσματος αξιοποιήθηκε και τον προηγούμενο αιώνα από τις συμμαχικές δυνάμεις, όταν κατά τη διάρκεια του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου προσπάθησαν να σταματήσουν την κάθοδο των Γερμανών προς τη Μακεδονία. Θέατρο πολεμικών συγκρούσεων έγινε το στενό του Κλειδίου και το 423π.Χ., όταν σύμφωνα με το Θουκυδίδη, εδώ συγκρούστηκαν οι δυνάμεις του Μακεδόνα Βασιλιά Περδίκκα και οι Σπαρτιάτες του Βρασίδα με τις δυνάμεις του βασιλέα των Λυγκηστών Αρραβαίου.
Το ισχυρό επίμηκες τείχος πάχους 2,20μ που έχει εντοπιστεί πάνω σε γειτονικό λόφο, τα λείψανα αρχαίου νεκροταφείου και οικισμού στην περιοχή του εξωκκλησίου του Αρχαγγέλου, αλλά και ερείπια μεσαιωνικών οικισμών στις τοποθεσίες «Όροβο» και «Στάρο Σέλο» πιστοποιούν τη συνεχή ανθρώπινη παρουσία στο χώρο.
Σήμερα, οι τελευταίοι 13 κάτοικοι του χωριού εγκαταλείπουν τον τόπο τους μετά από αιώνες, αφού η εκμετάλλευση των κοιτασμάτων λιγνίτη στην περιοχή οδηγούν στην αποξήλωση του οικισμού.


.jpg)








ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2026
«Εγγραφές στα τμήματα προγράμματος Άθληση για Όλους 2026-2027 του Δήμου Αμυνταίου».
Επίσκεψη του Υφυπουργού Υποδομών και Μεταφορών Νικόλαου Ταχιάου στον Δήμο Αμυνταίου
Πραγματοποιήθηκε η 3η συνάντηση του Δήμου Αμυνταίου για το ευρωπαϊκό έργο BIOSTARS
12 εκατ. ευρώ για την προστασία και ανάδειξη της ρωμαϊκής έπαυλης Αμυνταίου. Λίνα Μενδώνη: «Εξαιρετικά σημαντικό εύρημα – Μόλις δύο ή τρεις αντίστοιχες επαύλεις έχουν εντοπιστεί στην Ελλάδα»
Έναρξη λειτουργίας των Παιδικών Σταθμών του Δήμου Αμυνταίου
Μια ξεχωριστή βραδιά κάτω από την αυγουστιάτικη πανσέληνο στη Δημοτική Κοινότητα Πετρών
Ο Μαργαρίτης Σχοινάς στις Δημοτικές Κοινότητες Μανιακίου και Βεγόρας - Στο επίκεντρο οι ζημιές από το χαλάζι και τα αδιάθετα συμπύρηνα ροδάκινα
Η αναπτυξιακή δυναμική της «Ξινό Νερό» στο επίκεντρο κυβερνητικών επισκέψεων στον Δήμο Αμυνταίου
Υποχρεωτική υποβολή στοιχείων από τους ελεύθερους επαγγελματίες για την εφαρμογή ηλεκτρονικής τιμολόγησης ύδρευσης και αποχέτευσης
Εναρκτήρια συνάντηση στο Αμύνταιο για το διασυνοριακό έργο ENFORSA
Πολιτισμός για κάθε παιδί, σε κάθε κοινότητα του Δήμου Αμυνταίου
Η Αυγουστιάτικη Πανσέληνος φωτίζει τον Αρχαιολογικό Χώρο Πετρών
Επίσκεψη και σημαντική προσφορά εθελοντικών συλλόγων από τη Στουτγάρδη στο Ξινό Νερό
Η Φωτεινή Βελεσιώτου μάγεψε το κοινό του Αμυνταίου
Μια ξεχωριστή βραδιά Θεάτρου Σκιών στη Λεβαία
Ολοκληρώθηκε η αποκατάσταση της αγροτικής οδοποιίας στη Δημοτική Κοινότητα Σκλήθρου
Μουσικές στιγμές με τις «Κούπες» στο Αμύνταιο
Μια ξεχωριστή βραδιά Θεάτρου Σκιών στο Σκλήθρο
ΟΡΙΣΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΑΣ ΣΟΧ1/2026